Το 2001 η Ελλάδα υιοθέτησε το "κοινό νόμισμα", το Ευρώ [1]. Με πρωθυπουργό Κ. Σημίτη, Υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών τον Γ. Παπαντωνίου και Διοικητή της ΤτΕ τον Λ. Παπαδήμο η χώρα μας "αλλάζει εποχή". Με τη βοήθεια των τότε διαφημιστικών σποτ, μάθαμε πως το νέο αυτό νόμισμα "αξίζει να γίνει δικό μας" [3] διότι "με το Ευρώ καλύτερα".
Ένα χρόνο αργότερα, εισάγονται στην κυκλοφορία τα νέα τραπεζογραμμάτια/κέρματα [2] ενώ σταδιακά αποσύρονται τα παλιά της δραχμής [4], τα οποία ήτανε μάλιστα και "πληρωτέα με την εμφάνιση".
Πέραν των αποδεδειγμένα πλέον "μαγειρεμένων" στοιχείων [5] που παρουσιάστηκαν για την είσοδό μας στην Ευρωζώνη, θα γίνει μία προσπάθεια κατανόησης της λειτουργίας του συστήματός της.
Τι είναι το Ευρώ?
Κύρια φιλοσοφία της Ευρωπαικής Ένωσης αποτελεί η κεντρική λήψη πολιτικο-οικονομικών αποφάσεων για τα κράτη, οι αποφάσεις δηλαδή που στο παρελθόν λάμβανε ένα κράτος μόνο του.
Στον οικονομικό τομέα, αναπτύχθηκε η Οικονομική & Νομισματική Ένωση - ΟΝΕ (Economic and Monetary Union) [6] με τη συνθήκη του Μάαστριχτ [14], το 1992. Η ΟΝΕ [8] δεν είναι τίποτα άλλο παρά ένα σύνολο οικονομικών κανόνων, δημοσιονομικών κανόνων (όρια στα κρατικά χρέη και ελλείμματα), μαζί με μία ενιαία νομισματική πολιτική και ένα κοινό νόμισμα, το Ευρώ. Οι 19 χώρες της Ε.Ε που έχουν υιοθετήσει το Ευρώ, αποτελούν την Ευρωζώνη (Eurozone) [7].
Τα κράτη εντός της Ευρωζώνης οφείλουν λοιπόν επισήμως να έχουν:
- Νομισματική πολιτική που ορίζεται από το Ευρωσύστημα. Το Ευρωσύστημα αποτελείται από την Ευρωπαική Κεντρική Τράπεζα - ΕΚΤ μαζί με τις Κεντρικές Τράπεζες των 19 χωρών. Κύριος στόχος αυτής της νομισματικής πολιτικής αποτελεί η σταθερότητα των τιμών (price stability), που είναι ένας δείκτης μέτρησης του πληθωρισμού, και η οποία δεν πρέπει να υπερβαίνει το 2% καθ'έτος [9].
- Εθνικές οικονομικές πολιτικές εναρμονισμένες στην Ευρωζώνη. Αυτές οι πολιτικές γενικά αποτελούν το Σύμφωνο Σταθερότητας & Ανάπτυξης (Stability and Growth Pact - SGP) και αφορούν την δημοσιονομική πειθαρχία, με λίγα λόγια την οριοθέτηση του δημοσίου χρέους, των ελλειμάτων κ.ά.
Για να καταλάβουμε καλύτερα τα παραπάνω, είναι αναγκαία κάποια επεξηγηματικά σχόλια:
Για να ασκήσει τη νομισματική πολιτική της, η ΕΚΤ έχει το αποκλειστικό προνόμιο έκδοσης χαρτονομισμάτων και τραπεζικών αποθεματικών [10]. Αυτό σημαίνει πως η ΕΚΤ ρυθμίζει άμμεσα το επιτόκιο που δανείζει στις τράπεζες, και έμμεσα το επιτόκιο που οι τράπεζες χρησιμοποιούν για τις υπόλοιπες συναλλαγές τους. Οι συνέπειες όμως αυτού του γεγονότος στη γενικότερη οικονομία δεν μπορούν να υπολογιστούν επ'ακριβώς, καθώς σύμφωνα με την ίδια την ΕΚΤ "ενώ τα γενικά χαρακτηριστικά της ρύθμισης των επιτοκίων είναι κατανοητά, δεν υπάρχει ομοφωνία σχετικά με την λεπτομερειακή λειτουργία τους".
Για να ασκήσει τη νομισματική πολιτική της, η ΕΚΤ έχει το αποκλειστικό προνόμιο έκδοσης χαρτονομισμάτων και τραπεζικών αποθεματικών [10]. Αυτό σημαίνει πως η ΕΚΤ ρυθμίζει άμμεσα το επιτόκιο που δανείζει στις τράπεζες, και έμμεσα το επιτόκιο που οι τράπεζες χρησιμοποιούν για τις υπόλοιπες συναλλαγές τους. Οι συνέπειες όμως αυτού του γεγονότος στη γενικότερη οικονομία δεν μπορούν να υπολογιστούν επ'ακριβώς, καθώς σύμφωνα με την ίδια την ΕΚΤ "ενώ τα γενικά χαρακτηριστικά της ρύθμισης των επιτοκίων είναι κατανοητά, δεν υπάρχει ομοφωνία σχετικά με την λεπτομερειακή λειτουργία τους".
Από τη παραπάνω λειτουργία της ΕΚΤ προκύπτει και η βασική φύση του Ευρώ:
Ευρώ ίσον χρέος
Εφόσον το αποκλειστικό προνόμιο έκδοσης χρήματος το έχει η ΕΚΤ, η ΕΚΤ δημιουργεί λογιστικές εγγραφές με ποσά τα οποία δημιουργεί "από το πουθενά", και για να τα διαθέσει στη κυκλοφορία τα δίνει στις τράπεζες ΜΕ ΕΠΙΤΟΚΙΟ. Τελευταίο παράδειγμα αποτελεί το ποσό των 1,1 τρις που η ΕΚΤ δημιούργησε, ως μέτρο ποσοτικής χαλάρωσης [13]. Παρόμοια λειτουργία ακολουθείται και στις ΗΠΑ, όπου η FED (ιδιωτικός οργανισμός) κατέχει το αποκλειστικό δικαίωμα έκδοσης χρήματος. Να λοιπόν γιατί το δικαίωμα έκδοσης νομίσματος από το κράτος (εθνικό νόμισμα) δεν είναι το ίδιο με την περίπτωση έκδοσης νομίσματος από ιδιώτη (ΕΚΤ), και μάλιστα σε πλαίσια όχι κράτους αλλά Ευρωζώνης.
Σχετικά με τη δημοσιονομική πολιτική που αναφέρθηκε παραπάνω, αξίζει να δούμε τα παρακάτω.
Ένταξη χωρών στο Ευρώ
Για να ενταχθεί μία χώρα στην Ευρωζώνη, οφείλει να τηρεί 5 κριτήρια, γνωστά και ως κριτήρια σύγκλισης ή κριτήρια του Μάαστριχτ. Αυτά είναι [11]:
i) Σταθερότητα τιμών κάτω από κάποιο όριο.
ii) Κρατικό έλλειμα ως 3% ως προς το ΑΕΠ
iii) Κρατικό χρέος ως 60% ως προς το ΑΕΠ.
iv) Μακροπρόθεσμο επιτόκιο δανεισμού κάτω από κάποιο όριο.
v) Σταθερότητα συναλλαγματικής ισοτιμίας κάτω από ένα όριο.
Αυτό σημαίνει, πως από το 1999 που εισήλθαν σταδιακά οι 19 χώρες της Ευρωζώνης στο Ευρώ, πληρούσαν και τα κριτήρια ii & iii. Πάμε να δούμε λοιπόν, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Ευρωπαικής Στατιστικής Υπηρεσίας (Eurostat), ποιο ήταν τo ύψος των ελλειμάτων και κρατικών χρεών (ποσοστό ως προς το ΑΕΠ) για το 2014 [12]:
Από το παραπάνω πίνακα μπορούμε να δούμε πως:
- Μόνο το Λουξεμβούργο, Φινλανδία, Σλοβακία και οι 3 Βαλτικές τηρούν αυτά τα κριτήρια το 2014.
- Όλες οι μεγάλες οικονομίες δεν πληρούν πλέον τα κριτήρια.
- Το Λουξεμβούργο και η Γερμανία δεν παρουσιάζουν ελλείματα.
Ενδιαφέρον έχει επίσης να δούμε τη σύγκριση του ελλείματος, ποσοστό ως προς το ΑΕΠ, μεταξύ των οικονομιών Γερμανίας και Γαλλίας από το 1996 και έπειτα:
Ενδεικτικά, παρακάτω αναφέρονται τα αντίστοιχα στοιχεία για τις χώρες εκτός Ευρωζώνης:
Ενδεικτικά, παρακάτω αναφέρονται τα αντίστοιχα στοιχεία για τις χώρες εκτός Ευρωζώνης:
Ευρωσύστημα
Για την καλύτερη κατανόηση της λειτουργίας του "Ευρωσυστήματος" ή "ΕΣΚΤ" μπορούμε να ανατρέξουμε στη Συνθήκη του Μάαστριχτ [14], η οποία προβλέπει το καταστατικό λειτουργίας και πρακτικών του. Το καταστατικό επισυνάπτεται ως ένα ξεχωριστό πρωτόκολλο στη Συνθήκη.
Σύμφωνα με το Άρθρο 282 λοιπόν:
Παράγραφος 1:
«Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) και οι εθνικές κεντρικές τράπεζες συγκροτούν το Ευρωπαϊκό Σύστημα Κεντρικών Τραπεζών (ΕΣΚΤ). Η ΕΚΤ και οι εθνικές κεντρικές τράπεζες των κρατών μελών με νόμισμα το ευρώ συγκροτούν το Ευρωσύστημα και ασκούν τη νομισματική πολιτική της Ένωσης.»
Παράγραφος 2:
«Το ΕΣΚΤ διευθύνεται από τα όργανα λήψεως αποφάσεων της ΕΚΤ...»
Παράγραφος 3:
«Η ΕΚΤ έχει νομική προσωπικότητα. Έχει το αποκλειστικό δικαίωμα να επιτρέπει την έκδοση του ευρώ. Είναι ανεξάρτητη κατά την άσκηση των εξουσιών της και τη διαχείριση των οικονομικών της. Τα θεσμικά και λοιπά όργανα και οι οργανισμοί της Ένωσης καθώς και οι κυβερνήσεις των κρατών μελών σέβονται την ανεξαρτησία αυτή.»
Ενώ σύμφωνα με το Άρθρο 283:
Παράγραφος 1:
«Το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ απαρτίζεται από τα μέλη της εκτελεστικής επιτροπής της ΕΚΤ και τους διοικητές των εθνικών κεντρικών τραπεζών των κρατών μελών με νόμισμα το ευρώ.»
Παράγραφος 2:
«Η εκτελεστική επιτροπή απαρτίζεται από τον πρόεδρο, τον αντιπρόεδρο και τέσσερα άλλα μέλη. Ο πρόεδρος, ο αντιπρόεδρος και τα λοιπά μέλη της εκτελεστικής επιτροπής διορίζονται μεταξύ προσώπων αναγνωρισμένου κύρους και επαγγελματικής εμπειρίας σε νομισματικά ή τραπεζικά θέματα, από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο...»
Σύμφωνα με το Άρθρο 129:
Παράγραφος 1:
«Το ΕΣΚΤ διοικείται από τα όργανα λήψης αποφάσεων της ΕΚΤ, τα οποία είναι το διοικητικό συμβούλιο [15] και η εκτελεστική επιτροπή [16].»
Παράγραφος 2:
«Το καταστατικό του ΕΣΚΤ και της ΕΚΤ, εφεξής οριζόμενο ως το «Καταστατικό του ΕΣΚΤ και της ΕΚΤ», παρατίθεται σε Πρωτόκολλο που προσαρτάται στις Συνθήκες.»
Τέλος, σύμφωνα με το Άρθρο 130:
Παράγραφος 1:
«Κατά την άσκηση των εξουσιών και την εκτέλεση των καθηκόντων και υποχρεώσεων που τους ανατίθενται από τις Συνθήκες και το καταστατικό του ΕΣΚΤ και της ΕΚΤ, ούτε η ΕΚΤ, ούτε οι εθνικές κεντρικές τράπεζες, ούτε κανένα μέλος των οργάνων λήψης αποφάσεων των ιδρυμάτων αυτών, δεν ζητάει ούτε δέχεται υποδείξεις από τα θεσμικά ή λοιπά όργανα ή οργανισμούς, από την κυβέρνηση κράτους μέλους ή από άλλο οργανισμό. Τα θεσμικά και λοιπά όργανα ή οργανισμοί της Ένωσης, καθώς και οι κυβερνήσεις των κρατών μελών, αναλαμβάνουν την υποχρέωση να τηρούν την αρχή αυτή και να μην επιδιώκουν να επηρεάζουν τα μέλη των οργάνων λήψης αποφάσεων της ΕΚΤ ή των εθνικών κεντρικών τραπεζών, κατά την άσκηση των καθηκόντων τους.»
Παράγραφος 2:
«Κάθε κράτος μέλος εξασφαλίζει ότι η εθνική νομοθεσία του, συμπεριλαμβανομένου του καταστατικού της εθνικής κεντρικής του τράπεζας, συμφωνεί με τις Συνθήκες και το καταστατικό του ΕΣΚΤ και της ΕΚΤ.»
Συνοψίζοντας λοιπόν τα παραπάνω 4 Άρθρα βλέπουμε τα εξής:
- Η ΕΚΤ έχει αποκλειστικό δικαίωμα έκδοσης ευρώ.
- Η ΕΚΤ είναι ανεξάρτητη.
- Τα κράτη οφείλουν να δεχθούν και να νομιμοποιήσουν την ανεξαρτησία του ΕΣΚΤ.
- Οι πολιτικές που ακολουθεί η ΕΚΤ αποφασίζονται από μέλη που απλώς "διορίζονται".
Καταστατικό Ευρωσυστήματος
Προχωρώντας στο ίδιο το καταστατικό του ΕΣΚΤ και της ΕΚΤ, παρατηρούμε -μεταξύ άλλων- τα εξής:
- Το ΕΣΚΤ ενεργεί σύμφωνα με την αρχή της οικονομίας της ανοιχτής αγοράς με ελεύθερο ανταγωνισμό (Άρθρο 2).
- Η ΕΚΤ και, με την έγκρισή της, οι εθνικές κεντρικές τράπεζες μπορούν να συμμετέχουν σε διεθνείς
νομισματικούς οργανισμούς (Άρθρο 6.2).
- Η ΕΚΤ μπορεί ιδίως να αποκτά ή να διαθέτει κινητή ή ακίνητη περιουσία και να είναι διάδικος (Άρθρο 9).
- Οι εργασίες των συνεδριάσεων είναι μυστικές. Το Διοικητικό Συμβούλιο μπορεί να αποφασίσει να δημοσιεύσει το αποτέλεσμα των συσκέψεών του (Άρθρο 10.4).
- Το ΕΣΚΤ μπορεί να αποκτά και να πωλεί, είτε με άμεση είτε με προθεσμιακή εκτέλεση, παντός τύπου περιουσιακά στοιχεία σε συνάλλαγμα και πολύτιμα μέταλλα (Άρθρο 23).
- Το ΕΣΚΤ μπορεί να διεξάγει παντός τύπου τραπεζικές συναλλαγές με τρίτες χώρες και με διεθνείς οργανισμούς, περιλαμβανομένων των δανειοληπτικών και δανειοδοτικών πράξεων (Άρθρο 23).
- Οι λογαριασμοί της ΕΚΤ και των εθνικών κεντρικών τραπεζών ελέγχονται από ανεξάρτητους εξωτερικούς ελεγκτές, τους οποίους υποδεικνύει το Διοικητικό Συμβούλιο και εγκρίνει το Συμβούλιο (Άρθρο 27).
- Τα μέλη των διοικητικών οργάνων και του προσωπικού της ΕΚΤ και των εθνικών κεντρικών τραπεζών υποχρεούνται, ακόμη και όταν θα έχουν παύσει να ασκούν τα καθήκοντά τους, να μην αποκαλύπτουν πληροφορίες οι οποίες, λόγω της φύσης τους, καλύπτονται από την υποχρέωση τήρησης του επαγγελματικού απορρήτου (Άρθρο 37.1).
- Η ΕΚΤ απολαύει στην επικράτεια των κρατών μελών των αναγκαίων προνομίων και ασυλιών για την εκπλήρωση της αποστολής της, υπό τους όρους που καθορίζονται στο πρωτόκολλο περί προνομίων και ασυλιών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (Άρθρο 39).
- Οι πράξεις ή παραλείψεις της ΕΚΤ υπόκεινται σε έλεγχο ή ερμηνεία από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης στις περιπτώσεις και υπό τους όρους που καθορίζονται στις Συνθήκες. Η ΕΚΤ μπορεί να κινήσει δικαστική διαδικασία στις περιπτώσεις και υπό τους όρους που καθορίζονται στις Συνθήκες (Άρθρο 35.1).
Τράπεζα της Ελλάδος
Όπως λοιπόν είδαμε παραπάνω, μέλος του ΕΣΚΤ αποτελεί η εθνική κεντρική τράπεζα του κάθε κράτους-μέλους της Ευρωζώνης. Στην Ελλάδα, το μέλος αυτό είναι η Τράπεζα της Ελλάδος (ΤτΕ). Ιδρύθηκε το 1927 βάσει ενός Παραρτήματος του Πρωτοκόλλου της Γενεύης και άρχισε να λειτουργεί τον Μάιο του 1928. Έχει συσταθεί με τη μορφή ανωνύμου εταιρίας [18]. Η ΤτΕ συμβάλλει με τη δράση της στην επίτευξη των στόχων και την εκτέλεση των καθηκόντων του Ευρωσυστήματος, ως αναπόσπαστο μέρος του ΕΣΚΤ.
Ενδιαφέρον είναι να σημειωθεί πως το μετοχολόγιο της ΤτΕ είναι άγνωστο, αφού δεν υποχρεούται να δημοσιεύσει το μητρώο μετόχων της. Πάντως, το ελληνικό δημόσιο κατέχει περίπου το 6-8% των μετοχών της.
Σύμφωνα με το καταστατικό της [19], η ΤτΕ:
Άρθρο 1:
«Συνιστάται δια του παρόντος Ανώνυμος Εταιρεία, υπό την επωνυμίαν «Τράπεζα της Ελλάδος», εδρεύουσα εν Αθήναις και διεπομένη υπό του παρόντος Καταστατικού. Η διάρκεια της Τραπέζης ορίζεται μέχρι της 31 Δεκεμβρίου 2050, δυναμένη να παραταθή δι’ αποφάσεως της Γενικής Συνελεύσεως των μετόχων, εγκρινομένης δια Διατάγματος.»
Άρθρο 5:
«Κατά την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους, η ΤτΕ και τα μέλη των οργάνων της δε ζητούν ούτε δέχονται οδηγίες από την Κυβέρνηση ή οργανισμούς. Η Κυβέρνηση και οι λοιποί φορείς πολιτικής εξουσίας δεν επιδιώκουν να επηρεάζουν τα όργανα της Τράπεζας κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους.»
Άρθρο 22:
«Από την ίδρυση του ΕΣΚΤ, ο Διοικητής μετέχει, ως εκ της θέσεώς του, ως ανεξάρτητη προσωπικότητα, στο Γενικό Συμβούλιο και στο Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ, σύμφωνα με το Καταστατικό του ΕΣΚΤ.»
Άρθρο 48:
«Ούτε εν τω Κεντρικώ Καταστήματι, ούτε εν τοις Υποκαταστήμασιν αυτής, δικαιούται αντιπρόσωπος του Δημοσίου να ερευνά τα βιβλία της Τραπέζης, πλην εν τη περιπτώσει του προηγουμένου άρθρου, οπότε ο Επίτροπος του Κράτους δύναται να ζητήση παρά της Διοικήσεως της Τραπέζης να παράσχη παν στοιχείον αναγκαίον αυτώ προς μόρφωσιν γνώμης.»
Άρθρο 50:
«Η Τράπεζα δεν υπόκειται εις ειδικούς κανονισμούς εκδιδομένους υπό της Κυβερνήσεως ή άλλων αρχών διαρκούσης της περιόδου του εκδοτικού της προνομίου, πλην των εν τω παρόντι Καταστατικώ προβλεπομένων.»
Άρθρο 72:
«Αι διατάξεις των περί Ανωνύμων Εταιρειών και Τραπεζών νόμων, δεν έχουσιν εφαρμογήν επί της Τραπέζης της Ελλάδος, εφ’ όσον αντιβαίνουσι προς το παρόν Καταστατικόν.»
Συμπέρασμα
Από όλα τα παραπάνω, μπορούμε να συμπεράνουμε πως το ευρώ αποτελεί ένα "νόμισμα" χρέους, το οποίο διαχειρίζεται αποκλειστικά από διορισμένους της ανεξάρτητης ΕΚΤ, με όλα τα προνόμια και τις ασυλίες. Τα κράτη οφείλουν να εφαρμόζουν τις πολιτικές που η ΕΚΤ ακολουθεί, έχοντας πλέον χάσει την ικανότητα να εφαρμόζουν τις βασικές τους οικονομικές & νομισματικές πολιτικές.
Παραπομπές
[1] http://ec.europa.eu/economy_finance/euro/index_en.htm
[2] http://www.bankofgreece.gr/Pages/el/Euro/Notes-coins/transition.aspx#yio
[3] https://www.youtube.com/watch?v=JX4w7WT1mQ0
[4] http://www.bankofgreece.gr/BoGDocuments/%CE%A4%CF%81%CE%B1%CF%80%CE%B5%CE%B6%CE%BF%CE%B3%CF%81%CE%B1%CE%BC%CE%BC%CE%AC%CF%84%CE%B9%CE%B1%20%CE%94%CF%81%CE%B1%CF%87%CE%BC%CF%8E%CE%BD.pdf
[5] http://www.kefalonitikanea.gr/2012/02/goldman-sachs.html
[6] http://ec.europa.eu/economy_finance/euro/emu/index_en.htm
[7] http://ec.europa.eu/economy_finance/euro/adoption/euro_area/index_en.htm
[8] Για τις πολιτικές της ΟΝΕ είναι αρμόδια διάφορα θεσμικά όργανα, όπως το
Ευρωπαικό Συμβούλιο, το Eurogroup, η ΕΚΤ, η
Ευρωπαική Επιτροπή, το Ευρωκοινοβούλιο κ.ά.
[9] http://www.ecb.europa.eu/mopo/intro/benefits/html/index.en.html
[10] http://www.ecb.europa.eu/mopo/intro/role/html/index.en.html
[11] http://ec.europa.eu/economy_finance/euro/adoption/who_can_join/index_en.htm
[12] http://ec.europa.eu/eurostat/documents/1015035/2022675/Revisions-gov-deficit-debt-2010-2013.pdf/e1fb4083-c18a-4f69-9dbc-138fb73ad9a5
[13] http://www.kathimerini.gr/800553/article/oikonomia/die8nhs-oikonomia/programma-posotikhs-xalarwshs-yyoys-11-tris
[14] http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/PDF/?uri=CELEX:12012E/TXT&from=en
[15] https://www.ecb.europa.eu/ecb/orga/decisions/govc/html/index.el.html
[16] https://www.ecb.europa.eu/ecb/orga/decisions/eb/html/index.el.html
[17] Ο όρος περιουσιακά στοιχεία σε συνάλλαγμα περιλαμβάνει τίτλους και κάθε άλλο περιουσιακό στοιχείο εκφρασμένο στο νόμισμα οποιασδήποτε χώρας ή σε λογιστικές μονάδες, σε οποιαδήποτε μορφή και αν κατέχονται
[18] http://www.bankofgreece.gr/Pages/el/Bank/default.aspx
[19] http://www.bankofgreece.gr/BoGDocuments/%CE%9A%CE%B1%CF%84%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CE%88%CE%BA%CE%B4%CE%BF%CF%83%CE%B7_%CE%99.pdf
[13] http://www.kathimerini.gr/800553/article/oikonomia/die8nhs-oikonomia/programma-posotikhs-xalarwshs-yyoys-11-tris
[14] http://eur-lex.europa.eu/legal-content/EL/TXT/PDF/?uri=CELEX:12012E/TXT&from=en
[15] https://www.ecb.europa.eu/ecb/orga/decisions/govc/html/index.el.html
[16] https://www.ecb.europa.eu/ecb/orga/decisions/eb/html/index.el.html
[17] Ο όρος περιουσιακά στοιχεία σε συνάλλαγμα περιλαμβάνει τίτλους και κάθε άλλο περιουσιακό στοιχείο εκφρασμένο στο νόμισμα οποιασδήποτε χώρας ή σε λογιστικές μονάδες, σε οποιαδήποτε μορφή και αν κατέχονται
[18] http://www.bankofgreece.gr/Pages/el/Bank/default.aspx
[19] http://www.bankofgreece.gr/BoGDocuments/%CE%9A%CE%B1%CF%84%CE%B1%CF%83%CF%84%CE%B1%CF%84%CE%B9%CE%BA%CF%8C_%CE%88%CE%BA%CE%B4%CE%BF%CF%83%CE%B7_%CE%99.pdf





No comments:
Post a Comment